Nghệ thuật bắt căm xe đạp

[lesen.dv]

Trong khuôn khổ bài viết nầy, Toàn không có tham vọng là hướng dẫn việc bắt căm xe đạp mà chỉ nêu ra những kinh nghiệm mà mình từng gặp phải trong việc bắt căm xe đạp và mong các cao thủ có thâm niên trong nghề chỉ bảo thêm.

Đúng là việc bắt căm xe đạp là một nghệ thuật chứ không phải là công việc tầm thường như mọi người thường nghỉ. Tuy nhiên nếu chịu khó một chút và thêm 1 chút kiên nhẫn thì mình hoàn toàn có thể tự học được nghề nầy 1 cách bài bản. Sau khi tự bắt căm xong 1 cái bánh xe đạp thì cảm thấy lòng mình lâng lâng giống như vừa hoàn thành xong 1 chặng đường touring bằng xe đạp mặc dù thời gian để hoàn thành cái bánh đầu tiên có thể là 1 ngày, 2 ngày hay cả tuần. Nếu nhờ người ta bắt căm thì chỉ tốn khoảng 50 ngàn đồng cho 1 cặp bánh thôi còn việc mình tự làm có thể tốn nhiều tiền hơn như sắm đồ nghề nhưng bù lại niềm vui được nhân lên gấp bội.


Sau đây là những chặng đường mà Toàn đã trải qua:

Chuẩn bị dụng cụ:

Giá bắt căm: cái nầy có thể tự làm theo hướng dẫn của cuốn sách dạy bắt căm, hày là dùng cái fork củ cũng được.

Như cái nầy
http://i260.photobucket.com/albums/ii22/toanho89/zig.jpg

hay cái nầy
http://img528.imageshack.us/img528/5392/ts2wheeltruingstandhh9.jpg

http://img101.imageshack.us/img101/5061/561283466a2e3f770d1bnf3.jpg

Khóa bắt căm
http://img244.imageshack.us/img244/8118/d32520pars08cu5.jpg

Có thể tự chế cái nầy, dụng cụ nầy cũng rất cần thiết
http://www.bikepartsplace.com/images/med/31289070.jpg

[phuthi]

Đây là bản vẽ của giá bắt căm và vít bắt căm (tham khảo cuốn Bike wheel buiding của tác giả Roger muson)


http://img14.imageshack.us/img14/4631/nipledriver.jpg

http://img339.imageshack.us/img339/7614/truingstand.jpg

[thanhlongcoltd]

Bắt căm thực sự không đơn giản, nếu rành thì có thể ra nghề kiếm sống đàng hoàng: http://www.phunuonline.com.vn/vieclam/2010/Pages/pho-rut-cam-xe.aspx

[tqcovtau]

Phần mềm đo chiều dài căm
1
http://www.machinehead-software.co.uk/zips/32bit/install/spoke_length_calculator_32bit_install1_1_14.zip

http://www.machinehead-software.co.uk/bike/images/spoke_length_calculator_32bit.gif

hay là cái nầy dùng online
2
http://img132.imageshack.us/img132/2365/sopkelenght.jpg
http://www.bikeschool.com/tools/spoke-length-calculator

Phần mềm thứ 2 thì đo chiều dài căm đơn giản hơn 1 chút và kết quả thường dài hơn cách đo của phần mềm thứ nhất 1 mm

Có 3 thứ cần đo:
1. Đường kính niềng xe đạp: cái nầy thường những niềng mới thì nó có ghi trên sticker, hay tham khảo trên web của nó và chúng ta lấy giá trị ERD (Effective Rim Diameter ) là chính xác nhất.

Nếu không thì đo bằng cách nầy, cái nầy thì có sai số khoảng 1mm
http://img529.imageshack.us/img529/9809/rimdia.jpg

2. Thông số của HUB
http://img576.imageshack.us/img576/2106/hubdatasheet.jpg

Chúng ta đo từ đầu X tới đầu Y của HUB sau đó lấy điểm giữa. Khoảng các C là từ điểm giữa tới mép đùm bên trái, khoảng cách D là từ điểm giữa đến mép đùm bên phải ( 2 thông số nầy ta cần cho phần mềm đo chiều dài căm, đó là Hub Center to Flange Center, nếu đó khoảng cách C thì nhập vào giá trị C, còn đo khoảng cách D thì nhập giá trị D, cái nầy mình dùng phần mềm thứ 2). Chúng ta nên dùng thước kẹp để đo cho cính xác
http://asnailpace.com/blog/wp-content/uploads/2010/08/500x_messograf_01.jpg
Cái nầy hôm qua mới mua 110.000vnd

[furniweb]

Thông số Hub Flange Diameter

http://farm3.static.flickr.com/2431/3829125736_793a738abd_m.jpg

Hub sopke hole diameter (độ dài S), cũng dùng thước kẹp để đo cái nầy
http://www.sheldonbrown.com/rinard/images/spocalc_hubdims.gif

Cuối cùng nhập vào số lượng của căm trên bánh( number of spokes in the wheel) (32,hay 36 tùy từng niềng và đùm)
Sau đó nhập vào số lần chéo căm( cross pattern ( không chéo, 1 chéo, 2 chéo, 3 chéo...)

Sau đó bấm nút calculate thì ta được độ dài căm cho 1 bên , chúng ta ghi lại thông số nầy. Sau đó thay đổi thông số Hub Center to Flange center (thông số D) ta được thông số thứ 2

Như vậy ta có 2 chiều dài của căm cho bánh sau, một cho bên phải và 1 cho bên trái.
Còn bánh trước nếu không dùng thắng đĩa thì ta có thông số C = D , do vậy căm 2 bên bằng nhau.

Sau khi có đủ các thông số cho 2 bên ta sẽ mua căm với chiều dài bằng hoặc dài hơn so với thông số 1mm, hay 2mm

Ví dụ ta có 2 thông số chiều dài : 288mm và 289mm thì ta mua căm 290mm
Với thông số trên nếu chúng chúng ta không cắt bỏ phần dư thỉ sau khi bắt xong có thể căm bên trái dư ra 2mm và bên phải dư ra 1mm ở mặt trong của niềng. Đối với niềng 2 lớp thì không sao nhưng đối với những niềng củ 1 lớp thì phải đụt bỏ đi.

Riêng đối với Toàn, thì Toàn giũa bỏ đi phần dư trước khi bắt, ví dụ bên trái dư 2mm khoảng 4 răng và bên phải dư 1mm khoảng 2 răng.

Sau khi có đủ tất cả thì chúng ta bắt đầu đan căm.

Những kiểu đan căm:

Không chéo :
Radial :
http://www.melrosewheelchairs.com/images/sanjex-radial-spokes.jpg

chéo:Cross
http://img820.imageshack.us/img820/2244/crossq.jpg

[qtuanfashion]

Bài này hay quá anh Toàn.

[cmfc]

Kỳ này Toàn chịu "ngâm cứu" và lên bài rất "oách".

[aulachongvn]

chiếc bánh xe MTB của mình đang chạy được bắt theo hình 4x ,nếu bắt đều cả hai bên như nhau ,khi quay sẽ thấy lực cản gió tác động bên trong bánh căm hầu như kg có và vòng quay tăm của bánh xe rất đều.đây là mình thấy kinh nghiệm của 1 anh KTV chuyên làm MTB mà mình "học lóm" được.Nếu kg đúng mong bỏ qua.

[tanphuco]

Nhưng nếu mình chịu khó 1 chút thì cũng có thể học được đấy





Cảm ơn các bác có lời động viên, tuy nhiên sắp tới sẽ có nhiều chổ mà Toàn có thể làm sai hoặc thiếu kinh nghiệm dẫn tới việc điều chỉnh căm không đúng, do vậy rất mong các bác có thâm niên trong nghề vào đây hướng dẫn thêm



khi bắt 4 chéo thì mình chưa rỏ độ cản gió nó ít hay không tuy nhiên thấy căm nó bẹt ra hơi nhiều so với 3 chéo, và theo cuốn The Art Of Wheel Building thì 4 chéo chỉ thích hợp cho những đùm có mép cao thôi.

[jmcvietnam]

hê.. hê.. thế là thêm một người mê rút căm. Mình thì không đo đạc tính tóan cẩn thận như Tòan, cũng không chuẩn bị đồ nghề chu đáo, chỉ một cái khóa bắt căm thôi. nhưng phải công nhận cảm giác khi rút xong một cặp bánh thật là xướng. Và một khi đã biết rút căm sẽ giảm bớt rất nhiều phần lo lắng cho những chuyến đi xa. Viết tiếp nhé bác :D